Werkvorm

Wie doet welk werk?

EAI-term: Task Density Map

Niet hoeveel AI er wordt gebruikt is de kern. Kijk per stap wie het werk uitvoert en of AI juist de leerstap overneemt die de leerling zelf moet zetten.

Morgen gebruikenWerkvormkaart
Gebruik dit als

Je hoeft niet te tellen hoeveel AI een leerling gebruikt. Kijk naar welk werk er in de taak verschuift.

De vraag eronder

Welke werkstappen doet de leerling zelf, welke doet AI, en waar zit de leerstap die voor het leerdoel telt?

Docent

ontleed→wijs toe→vergelijk

Leerling

kies→formuleer→controleer

AI

structureer→genereer→controleer

Jij als docent
  1. Knip de taak op in losse werkstappen.
  2. Zet achter elke werkstap: leerling, AI of samen.
  3. Markeer welke werkstap voor het leren het zwaarst weegt.
De leerling
  1. Laat zien welke keuzes je zelf maakt.
  2. Controleer welke stappen je aan AI hebt uitbesteed.
AI kan hier
  1. Voer alleen de werkstappen uit die bewust aan AI zijn toegewezen.
Niet automatisch doen

Gebruik hoeveelheid tekst of tijd met AI niet als maat voor overname.

Stap 1

Neem één concrete opdracht.

Schrijf niet “AI bij Nederlands” op. Kies één taak waarin een leerling iets moet leren of laten zien.

mensAIwelke werkstappen verschuiven?
Task Density gaat niet om “hoeveel AI”, maar om welke werkstappen van leerling naar AI verschuiven en waar de leerstap blijft.

Maak een kaart van de werkstappen

  1. Knip de fase op in concrete werkstappen.
  2. Noteer per stap: leerling, AI, samen of nog onbekend.
  3. Beschrijf wanneer AI in beeld komt: vóór, tijdens of na de centrale leerstap.
  4. Noteer welke opties, criteria of routes AI al heeft geselecteerd voordat de mens reageert.
  5. Bekijk daarna welke werkstappen verdwijnen, naar AI verschuiven of een andere betekenis krijgen.

Gebruik werkwoorden die passen bij de concrete taak. Structureren, formuleren, controleren, kiezen, herzien en verantwoorden zijn voorbeelden, geen vaste checklist.

Stap 2

Zoek de leerstap die ertoe doet.

Welke van deze werkstappen moet de leerling in deze fase zelf zetten om tot leren te komen? Dat is de leerstap. Die is belangrijker dan een totaalpercentage.

De beslisvraag

Als AI deze leerstap uitvoert, wat kan ik daarna nog betrouwbaar zeggen over het leren van de leerling?

Concreet voorbeeld

Zo kan dit er in de klas uitzien.

Een leerling maakt een profielwerkstuk. De scan laat per stap zien wie zoekt, selecteert, ordent, formuleert en controleert: leerling, AI of beiden. Zo wordt zichtbaar dat AI ongemerkt al drie inhoudelijke keuzes overneemt.

Waarom dit kan helpen

Eerst het leren en de taak begrijpen

Onderzoek naar AI in onderwijs laat geen simpel effect van 'wel of geen AI' zien. Het maakt uit welke rol AI krijgt, welke taak wordt uitgevoerd en welk menselijk werk overblijft. Daarom begint EAI met de concrete situatie en niet met een toolcategorie.

Onderbouwing op de site: EAI evidence claims CLM-001, CLM-005 en CLM-015

Lees de onderbouwing en beperkingen →

EAI Standard / technische laag

Relatie tot de Standard: Werkvorm uit de EAI-praktijklaag met inhoudelijke aansluiting op Standard-termen of -patronen.

De termen hieronder helpen om dezelfde handeling precies terug te vinden. Dit is geen kwaliteitsrangorde en maakt de werkvorm niet automatisch wetenschappelijk gevalideerd.

  • AIS-018evaluate_ai_impact_on_task
  • AIS-020configure_support_density

Bron van deze werkvorm: EAI · Nieuwe uitgave 2026